ЗМІНИ ЧИСЕЛЬНОСТІ НАСЕЛЕННЯ КРАСНОКУТСЬКОГО РАЙОНУ ХАРКІВСЬКОЇ ОБЛАСТІ ЗА 1926–1937 рр.: ДЕМОГРАФІЧНІ ВТРАТИ ВІД ГОЛОДОМОРУ 1932–1933 рр.


DOI: https://doi.org/10.17721/2520-2626/2019.25.15

Volodymyr Skliar

Анотація


Голодомор 1932–1933 рр. – геноцид українського народу став ефективним засобом політики сталінського тоталітарного режиму, спрямованого на упокорення українців. Знищення українських селян голодом у 1933 році супроводжувалося масовими репресіями проти української еліти, припиненням політики «українізації» та поверненням до традиційної політики російщення України. Найбільші демографічні втрати від Голодомору 1932–1933 рр., поряд із Київщиною, мала і Харківщина. На основі аналізу статистичних матеріалів переписів населення 1926 та 1937 рр. виявлено інтенсивне скорочення чисельності населення Краснокутського району Харківської області. Внаслідок Голодомору 1932–1933 рр. Краснокутчина втратила майже третину всього населення. На місце винищених голодом українців сталінський режим поселив мігрантів, насамперед росіян з Центрально- Чорноземної області Росії. Тому, безпосередні людські втрати від Голодомору у Краснокутському районі були ще більшими, бо перепис 1937 року враховував не лише населення, яке вижило після цієї демографічної катастрофи, але й недавніх переселенців. Голодомор 1932–1933 рр. у Краснокутському районі, як і на інших сільських теренах тодішньої УСРР, став геноцидом українства. Серед загальної чисельності населення Краснокутчини за переписом населення 1926 року частка українців досягала 99%. За «сухою» статистикою демографічних втрат України від Голодомору 1932–1933 рр. – трагічні долі мільйонів українських селян, коли були знищені цілі родини, а наслідки відбилися і на наступних поколіннях.

Ключові слова


зміни чисельності населення; густота (щільність населення); Краснокутський район; Харківська область; переписи населення; Голодомор 1932–1933 рр.; демографічні втрати

Повний текст:

PDF>PDF

Посилання


Sergijchuk V.I. (2018) Golodomor 1932–1933 rr.yak genocy`d ukrayinstva [The Famine of 1932-1933 as the Genocide of Ukrainian]. Vy`shgorod: PP Sergijchuk V.I (in Ukrainian).

Marochko V.I. (2018) Ency`klopediyaGolodomoru 1932-1933 rokiv v Ukrayini [Encyclopedia of the Holodomor of 1932-1933 in Ukraine]. Drogobych: Kolo. (in Ukrainian).

Kul`chy`cz`ky`j S.V. (2007) Golodomor 1932–1933 rr. yak genocy`d: trudnoshhi usvidomlennya [The Holodomor of 1932-1933 as Genocide: Difficulties of Awareness]. Kyiv: Nash chas.(in Ukrainian).

Kul`chy`cz`ky`j S., Yefimenko G. (2003) Demografichni naslidky` Golodomoru 1933 r. v Ukrayini [Demographic consequences of the 1933 Holodomor in Ukraine]. Vsesoyuzny`j perepy`s 1937 r. v Ukrayini: dokumenty ta materialy [All-Union Census of 1937 in Ukraine: documents and materials]. Kyiv: Insty`tut istoriyi NAN Ukrayiny. in Ukrainian).

Nacional`na kny`ga pam'yati zhertv Golodomoru1932–1933 rokiv v Ukrayini [National Book of Remembrance for the Victims of the 1932-1933 Holodomor in Ukraine. Kharkiv region]. Xarkivs`ka oblast` (2018). Kharkiv: Zoloti storinky (in Ukrainian).

Postanova VUCzVK «Pro administraty`vno-tery`torial`ny`j podil Xarkivshhy`ny`» [Resolution of the VUTsVK “On Administrative-Territorial Division of Kharkiv Region”] (1923). Zbirny`k uzakonen` ta rozporyadzhen` Robitny`che-Selyans`kogo uryadu Ukrayiny` [Collection of laws and regulations of the Workers 'and Peasants' Government of Ukraine]. no. 18–19. p. 313. (in Ukrainian).

Postanova VUCzVK «Pro skasuvannyaOxty`rs`koyi okrugy` Xarkivshhy`ny`» [Resolution of the VUTsVK “On the Abolition of the Okhtyrka District of Kharkiv Region”] (1925). Zbirny`k uzakonen` ta rozporyadzhen` Robitny`che-Selyans`kogo uryadu Ukrayiny [Collection of laws and regulations of the Workers 'and Peasants' Government of Ukraine]. no 29-30. p. 234. (in Ukrainian).

Postanova VUCzVK «Pro likvidaciyu guberen` jperexid na tr`oxstupnevu sy`stemu upravlinnya» [Resolution of the VUTsVK “On the Elimination of Provinces and the Transition to a Three-Stage Management System”.] (1925). Zbirny`k uzakonen` ta rozporyadzhen` Robitny`che-Selyans`kogo uryadu Ukrayiny[Collection of laws and regulations of the Workers 'and Peasants' Government of Ukraine]. no 29-30. p. 233. (in Ukrainian).

Postanova VUCzVK «Pro likvidaciyu okrug taperexid na dvostupnevu sy`stemu upravlinnya» [Resolution of the VUTsVK “On liquidation of districts and transition to a two-tier management system”] (1930). Zbirny`k uzakonen` ta rozporyadzhen` Robitny`che-Selyans`kogo uryadu Ukrayiny [Collection of laws and regulations of the Workers 'and Peasants' Government of Ukraine]. no 23. p. 225.

Postanova VUCzVK «Pro utvorennya oblastejna tery`toriyi USRR» [Resolution of the VUCSK “On the formation of regions in the territory of the Ukrainian SSR] (1932). Zbirny`k uzakonen` ta rozporyadzhen` Robitny`che-Selyans`kogo uryadu Ukrayiny [Collection of laws and regulations of the Workers 'and Peasants' Government of Ukraine]. no 9. p. 139. (in Ukrainian).

Administraty`vno-tery`torial`ny`j podil USRRstanom na 1 grudnya 1933 roku [Administrative-territorial division of the Ukrainian SSR as of December 1, 1933] (1933). Kharkiv: Vy`d-vo VUCzVK «Radyans`ke budivny`cztvo i pravo». (in Ukrainian).

Zalyudneni punkty` Xarkivs`koyi okrugy` [Thepopulated points of Kharkiv district] (1930). Kharkiv: Derzhvy`dav Ukrayiny. (in Ukrainian).

Rajony` USRR. T.1. Staty`sty`chny`j dovidny`k.[Areas of the Ukrainian SSR. T.1. Statistical Reference Book] (1936). Kyiv: Narodne gospodarstvo ta oblik.

Yefimenko G. (2013) Pereselennya tadeportaciya v postgolodomorni roky` (1933–1936): porajonny`j zriz [Resettlement and deportation in the post-Holodomor years (1933–1936): a cross-section]. Problemy` istoriyi Ukrayiny`: fakty`, sudzhennya, poshuky` [Problems of Ukrainian history: facts, judgments, searches]. no. 22. pp. 136-165. (in Ukrainian).


Посилання

  • Поки немає зовнішніх посилань.


Ліцензія Creative Commons
Цей твір ліцензовано на умовах Ліцензії Creative Commons Із Зазначенням Авторства — Поширення На Тих Самих Умовах 4.0 Міжнародна.